Un rescate histórico de enorme envergadura para a literatura e a memoria democrática de Galicia. A editorial galega Alvarellos Editora saca á luz un total de 200 páxinas totalmente inéditas que completan as memorias da escritora Syra Alonso (A Coruña, 1899 – México, 1970), cuxos manuscritos foron localizados en México.
A obra completa, titulada ‘O mar tiña un amargo sabor a bágoas. Memorias (1937-1945)’, configúrase como un volume de 500 páxinas que ve a luz en castelán por primeira vez 80 anos despois de ser escrito. Este lanzamento supón unha versión ampliada do texto, do que xa existía unha tradución parcial ao galego editada no ano 2000 e reeditada pola mesma compañía no pasado 2025.
O ACHADO EN MÉXICO E O TRABALLO DE INVESTIGACIÓN
O descubrimento e a recuperación deste valioso material literario e biográfico correu a cargo do investigador e docente coruñés Conrado J. Arranz Mínguez, quen se atopa afincado na Cidade de México e asumiu as tarefas de transcrición e estudo como descubridor do material.
As memorias guían ao lector a través dos seus anos dourados compartidos en París e México durante a efervescente década dos 20, o posterior regreso a Galicia, a brutal amputación que supuxo o asasinato do artista a mans dos sublevados en 1936 e o longo exilio mexicano posterior da autora, país onde permanece enterrada desde o seu pasamento en 1970.
DA ‘CASA DA DITA’ AO ASASINATO DE FRANCISCO MIGUEL
Syra María Alonso Brufau está considerada hoxe como unha das cronistas máis extraordinarias, lúcidas e profundas da represión desatada polo franquismo. O seu interese polas correntes de vangarda levounos a viaxar por París e Cuba entre 1923 e 1926, antes de instalarse en México, onde se integraron nun prestixioso círculo de intelectuais. No ano 1933, a parella regresou coa súa familia a terras coruñesas para fixar a súa residencia en Santa Cruz de Oleiros, nunha vivenda á que Syra bautizou de forma afectuosa como a Casa da Dita.
Porén, a felicidade truncouse tras o golpe de Estado. O 3 de agosto de 1936, Francisco Miguel foi arrestado polos rebeldes franquistas e, 26 días despois, o seu corpo apareceu sen vida cruelmente asasinado xunto ao de Juan Boedo Pardo, Andrés Pinilla Fraga e Pedro Pinilla Calvete. Os catro foron sepultados nunha fosa do cemiterio de Bértoa, no concello de Carballo, e os seus restos permaneceron sen identificar ata que en setembro de 2023 foron exhumados pola Asociación para la Recuperación de la Memoria Histórica (ARMH).
PRESENTACIÓN INTERNACIONAL NA FEIRA DO LIBRO DE MADRID
Esta nova e definitiva edición das memorias de Syra Alonso presentarase oficialmente ao público o vindeiro 14 de xuño no marco da Feira do Libro de Madrid. O acto contará coa presenza do propio Conrado Arranz, quen viaxa expresamente desde México para participar no evento e completar unha xira de presentacións que tamén recalará nas cidades de Barcelona e Vigo.
Alvarellos Editora participará na cita madrileña baixo o lema ‘Galicia en Libros’ cun stand propio (o número 360), no que porá a disposición do público máis de 1.500 exemplares e un catálogo composto por 120 títulos distintos centrados na difusión da cultura galega tanto en lingua galega como en castelán.
