Inicio Blog Páxina 238

A Coruña, a cidade galega onde máis caeu o ‘Gordo’ de Nadal

0

A Coruña é a localidade de Galicia na que máis caeu o premio ‘Gordo’ da Lotaría de Nadal, concretamente en nove ocasiones. A nivel estatal, Madrid é a rexión de España que maior número de veces recibiu a visita do ‘Gordo’ do Sorteo Extraordinario da Lotaría de Nadal, con 84 ocasións, un premio que en 2023 foi a parar, entre outros, a Paiporta e Aldaia, dous dos municipios máis afectados polo paso da dana o 29 de outubro.

Un ano máis, o ranking dos lugares máis afortunados ségueo liderando a cidade de Madrid, onde o ‘Gordo’ recaeu un total de 84 ocasións nos máis de 200 anos de historia do tradicional sorteo, a última delas o pasado ano 2023. Ademais, o primeiro premio foi parar a Madrid nos últimos oito anos (2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022 e 2023). A primeira vez que foi agraciada foi en 1816.

Segundo datos da Sociedade Estatal de Lotarías e Apostas do Estado (Selae), recollidos por Europa Press, a segunda cidade de España con maior fortuna volve ser Barcelona, xa que na cidade condal caeron un total de 44 ‘Gordos’ desde o ano 1817. Na capital catalá tamén caeu o premio en 2022 e 2023.

A estas dúas grandes cidades séguenlles en materia de fortuna Sevilla, con 19, Bilbao (16), Valencia (15), Zaragoza (14) e Cádiz (13). Así mesmo, outras cidades españolas foron agraciadas co ‘Gordo’ en repetidas ocasións ao longo da historia do sorteo. É o caso de Málaga, onde recaeu o primeiro premio en doce ocasións; Granada, en once; Alacante, en dez; Santander e A Coruña, en nove ocasións.

A RAG culpa o Decreto do Plurilingüismo como gran causante da dramática situación do galego

O informe que en outubro sacaba o IGE xa foi un punto de inflexión, sendo a primeira vez que o castelán se impuña ao galego como lingua máis falada no noso país.
Esta semana vimos de coñecer un novo Informe do Seminario de Sociolingüística da Real Academia Galega, que ratifica a dramática situación da nosa lingua.

A RAG vén de facer unha declaración institucional rotunda, destacando as “contundentes cifras” que sinalan a “dramática redución da cifra de falantes de 5 a 14 anos”, o “incremento exponencial das prácticas monolingües en castelán en todos os grupos de idade (que atinxe o 43% na cohorte de 15 e 29 anos e o 54% na de 5 a 14 anos)”, e a “incapacidade para falar galego do 32% no grupo de idade máis novo, e a incompetencia para escribilo do 38% nese mesmo grupo”.

E para a RAG, hai un claro causante: “Estas cifras ofrecen unha proba rotunda das consecuencias do decreto chamado de plurilingüismo de 2010 e en xeral do abandono das políticas de protección do galego: incremento do monolingüismo en castelán e diminución tanto da competencia en galego canto do seu uso”.
A RAG sinala como claro culpable ao goberno da Xunta: “ responsabilidade é de toda a sociedade galega, pero moi fundamentalmente de quen detén o goberno e dispón, xa que logo, dos mecanismos de actuación e planificación. A primeira responsabilidade é, por tanto, do goberno galego”.

Nese sentido, critican a fondo o papel castelanizador das escolas.

O camiño

Para reverter esta substitución do galego dende abaixo, dende a mocidade, a RAG insta ás familias a recuperar a transmisión xeracional e sinala o achegamento á lusofonía, “sen renunciar ao galego”, como vía fundamental.

A RAG culpa tamén aos medios (non aos medios en galego, por suposto), e pide á industria cultural a creación de “mecanismos e estratexias de difusión que permitan aos creadores en galego chegar ás audiencias (sobre todo á xente nova) e compensar a forte incidencia da oferta global.”

Por suposto urxen tamén ás administracións (en todas as áreas), e tamén ás empresas, á publicidade, ao comercio, ao deporte… a vertirse de galego.

Todo o anterior debería concretarse nunha revisión do Plan Xeral de Normalización da Lingua Galega, en que deben participar os axentes sociais relevantes, para chegar a un imprescindible Pacto pola Lingua Galega.

As gráficas

Aquí deixamos unhas gráficas do Informe, que podedes descargar aquí:

Frecuencias de lingua inicial (L1) en Galicia da poboación de 5 ou máis anos. 2023

lingua inicial da poboación de 15 ou máis anos. 1992-2023 Lingua habitual da poboación galega de 5 ou máis anos. 2023 Lingua habitua en Galicia 2023

Serie de entrevistas sobre a lingua

Carmen Pereira, mestra de Primaria: “A rapazada precisa máis contido galego”

“Hai moito galegofalante encuberto na cidade”

Ana Suárez: “Nas entidades sociais está bastante normalizado o uso do galego, non tanto na administración penitenciaria”

Xurxo Souto: “Na Coruña somos un dos lugares con maior número de galegofalantes”

Que problemas ten o galego para ser útil en Internet?

 

Aberta xa a nova terminal de viaxeiros na Coruña

0

Adif AV pon en servizo este sábado unha nova terminal de viaxeiros na Coruña, situada na avenida do Ferrocarril a uns 350 metros do edificio histórico da estación, tras un investimento de 4,5 millóns de euros.

Nun comunicado, o xestor de infraestruturas ferroviarias destacou este novo edificio como un espazo “amplo, luminoso e sustentable” dotado dun vestíbulo, unha cafetaría e unha oficina de Adif Achega para asistir a pasaxeiros con mobilidade reducida, así como unha sala de embarque con acceso ao seu tres plataformas.

“O novo edificio, que cobre parte da súa subministración de enerxía con placas solares da súa cuberta, garante o servizo ferroviario e aos viaxeiros ata que Adif complete a transformación da estación da Coruña“, reivindicou a empresa. Así, a nova terminal conta con 1.125 metros cadrados con 11 monitores de información, ademais de asentos e outras dotacións como cargadores de móbiles.

A terminal dá acceso, a través da súa sala de embarque, ás seis vías e tres plataformas, cubertas con marquesiñas. A dous deles de forma directa e a un terceiro mediante pasarela tamén cuberta. En cando á súa conexión, conta con parada de taxis e de autobús urbano fronte á súa entrada principal e, desde xaneiro, tamén cun aparcadoiro (97 prazas), con acceso pola avenida de Sardiñeira e que conecta coa terminal mediante unha pasarela sobre as vías.

“O novo edificio caracterízase ademais pola súa sustentabilidade: na súa interior curmá a iluminación natural, grazas á súa dobre fila de xanelas, e cobre parte do seu consumo de enerxía con paneis solares despregados na súa cuberta”, subliñou Adif AV.

O Fórum acolle este luns unha charla sobre ecofeminismo

0

O luns 16 de decembro ás 19.00 h na Biblioteca Municipal Fórum Metropolitano, a Asociación de Veciños Oza, A Gaiteira e Os Castros organiza, dentro do proxecto #MulleresNaRúa, unha charla sobre ecofeminismo, a cargo de Carmen Nieto, membro da directiva de ADEGA.

O ecofeminismo é unha corrente de pensamento e un movemento social que integra feminismo e ecoloxismo pondo de manifesto as relacións existentes entre a subordinación das mulleres e outros grupos sociais non privilexiados coa sobre explotación e degradación do medio natural. Propugna que o sistema capitalista e neoliberal, en alianza co patriarcal, xerou unha cultura de dominación e extractiva sen control suicida, posto que os seres humanos somos ecodependentes, que debe ser substituída por unha relación harmónica coa natureza.

 

O documental Bravú XXX, xa aberto na rede

0

Vivimos moi de preto a telúrica estrea do documental no Colón, pero agora xa a podemos paladear dende as nosas casas. O filme documental de Nós Televisión con Xurxo Souto  para conmemorar o trinta aniversario do bravú pódese ver xa en aberto para todo o mundo no youtube.

Sés, Nuno Pico, Paola das Garotas da Ribeira, Xosé Manuel Pereiro de Radio Océano, Os Vacalouras, Rafa do Caimán do Río Tea, Richi dos Rastreros, Antón dos Papqueixos, Benxa dos Impresentables e o grupo Rager protagonizan esta road movie da música galega, que viaxe ata a taberna o Caballero de Viana, en Chantada, o berce do bravú.

Ver aquí o Documental

Máis novas

Paixón telúrica na Gran Noite Coruñenta polos 30 anos do Bravú

Este sábado abre ao público na Coruña a XVII Feira de Arte Galega

0

A Feira de Arte Galega abre este sábado as súas portas ao público ás 20.00 horas, na súa XVII edición. Será na Coruña coa exhibición de 1.500 obras orixinais de 40 pintores e escultores galegos.

A feira poderá visitarse de luns a domingo con entrada libre, no Hotel Hesperia. O horario de apertura será de 11.00 a 14.00 horas e de 16.30 a 21.30 horas, ata o próximo 5 de xaneiro.

Os coleccionistas, profesionais e afeccionados da arte de Galicia reúnense cada ano ao redor deste evento, remarca a organización en relación a unha iniciativa coordinada polo pintor Manuel Villarino.

Mercadillo sollidario de Manos Unidas

Mercadillo Solidario Mans Unidas

Iguamente, este sábado inaugúrase no local parroquial da igrexa de San Nicolás o tradicional Mercado Solidario de Nadal de Mans Unidas. Esta iniciativa, organizada pola delegación coruñesa, ten como obxectivo financiar un proxecto de prevención da violencia de xénero nun campamento de persoas desprazadas en Juba, capital de Sudán do Sur.

O mercado estará aberto dende o sábado 14 de decembro ata o domingo 22 de decembro. O horario de luns a venres será de 17.00 a 20.00 horas, mentres que as fins de semana estará dispoñible tanto en horario de mañá, de 11.00 a 14.00 horas, como de tarde, de 17.00 horas. 00 p.m. a 8:00 p.m.

Os visitantes poderán adquirir unha gran variedade de produtos a prezos accesibles: cerámica de Buño, cadros, antigüidades, produtos de Mans Unidas ideais para agasallos, e as creacións exclusivas do deseñador Lorenzo Caprile: panos, bolsos e abanicos especialmente deseñados para esta causa.

Reclaman a urxente necesidade de contratar reforzos en Correos de cara a este Nadal

Esta mañá de venres 13 de decembro, os carteiros e carteiras de Correos celebraron a súa segunda concentración deste mes para reclamar con urxencia o reforzo de persoal. “Temos un problema estrutural en toda a cidade, onde temos moitísmos barrios sen carteiro oficial”, deixaba claro Xan Xove durante a concentración, delegado de persoal da CGT, durante a concentración que realizaron unha 20 de profesionais ás portas da Unidade de Reparto de Correos da rúa Entrepeñas, na Agra do Orzán.

O sindicato denuncia que non se realizaron as contratacións suficientes para cubrir o servizo de reparto durante este Nadal. E puxeron de exemplo a propia situación da Unidade da Agra do Orzán, que cobre 22 zonas de reparto, pero onde as baixas de polo menos 5 profesionais, e a creación de unicamente 2 contratos de reforzo, provoca que 12 profesionais teñan que cubrir 12 barrios ou zonas de reparto.

 

View this post on Instagram

 

A post shared by Xornal da Coruña (@xornaldacoruna)

Unha situación que provoca retrasos de ata unha semana na entrega, sobrecarga de traballo e aumento da precariedade laboral dos traballadores. Ese sobre esforzo está levando a problemas de saúde, por exemplo xa son dúas as persoas que están de baixa relacionadas con problemas de articulacións por asumir rutas que son moito mais longas do habitual, sinalan.

“A contratación que fixo Correos para este Nadal é totalmente insuficiente”, sentenciou Xove, que lembrou que Correos unicamente realizou 16 contratos de reforzo para o nadal para toda a cidade, apenas un 7% sobre as prazas de reparto que deberan existir na nosa cidade, sobre 200, pero das cales unicamente estan cubertas o 60% aproximadamente, unhas 120, estando o resto sen persoal fixo. Dende a CGT calculan que farían falta 40 contratos.

Máis novas

Os problemas de persoal de Correos saltan á rúa

(Vídeo) Tradi, a nova canción en directo de Budiño gravada na Coruña

0
Budiño acaba de presentar, Tradi, unha canción creada en exclusiva para os seus directos, con gran acollida entre o público, agora tamén poderá escoitarse en todas as plataformas dixitais.
“Tradi é unha celebración, que inclúe os dous ritmos máis representativos da música tradicional galega, seguindo a senda de ‘Branca Vela’, destacan as percusións tradicionais, a electrónica e as voces máis ancentrais“, apunta a súa discográfica. “O seu obxetivo sempre foi que a música galega trascenda máis alá de fronteiras lingüísticas e estilos musicais, achegar a tradición galega á vangarda”, engade.
Budiño volve fusionar a forza da tradición dende o seu enfoque máis contemporáneo, virtuoso do seu instrumento co seu personalísimo estilo, é considerado unha das principais figuras da música galega actual e un dos grandes responsables da reforma e internacionalización da música tradicional. O video clip de TRADI está gravado o 14 de agosto de 2024 na Praza de María Pita na Coruña.

A estación provisional de tren entrará en servizo este sábado e estará operativa ata 2026

0

O edificio da estación provisional de trens da Coruña entrará en servizo este sábado mentres avanzan as obras de face á estación intermodal nas antigas instalacións de San Cristovo, con previsión de tela finalizada en 2026.

“Inicialmente no proxecto estaba exposta a execución da obra con catro vías operativas e dous días que iamos cortando simultaneamente”, lembrou o director xeral de Adif Alta Velocidade, Juan Pablo Villanueva, en relación ao deseñado en 2019.

No entanto, dixo que “o incremento significativo de viaxeiros” motivou que se decidise facer esta terminal provisional para que os usuarios “non convivan” coas obras. A mesma executouse cun investimento de 4,5 millóns e, con posterioridade, terá un segundo uso para oficinas de novos operadores e contratas que prestan servizos como os de mantemento.

Así, tras estes 4 días nos que tráfico ferroviario está pechado, e substituído por servizos de buses e taxis, o sábado abrirá as portas esta estación provisional.

estacion provisional tren coruna.jpg 2

A rexedora lembrou que, en relación aos accesos, o consistorio está xa executando obras na Avenida da Sardiñeira, (non sen polémica no pleno, no que o PP critica a situación do carril bici e a afectación ás empresas da zona) onde está a piques de concluír a primeira fase para a súa reurbanización.
Esta actuación supón tamén a construción dun novo viario que conectará as avenidas de Arteixo e A Sardiñeira a través do Agra dos Mallos, e esperan que a nova estación intermodal, formulada para abrir en setembro de 2026, sexa un impulso a todo o sector comercial da zona.

Pola súa banda, o delegado do Goberno, Pedro Blanco, reivindicou o traballo que “hai detrás” tras o convenio asinado entre o Executivo central, o Concello da Coruña, ademais de reivindicar as actuacións para rebaixar o prezo do transporte como os bonos.

O director xeral de Adif Alta Velocidade, Juan Pablo Villanueva; a alcaldesa da Coruña, Inés Rei, e o delegado do Goberno, Pedro Branco, visitan a estación provisional de tren. ANDY PÉREZ
O director xeral de Adif Alta Velocidade, Juan Pablo Villanueva; a alcaldesa da Coruña, Inés Rei, e o delegado do Goberno, Pedro Branco, visitan a estación provisional de tren. ANDY PÉREZ

Aberto o prazo para a inscrición nas festas e talleres infantís de Nadal dos centros cívicos da Coruña

0

O Concello da Coruña organiza festas e talleres infantís dentro da programación municipal de Nadal. No marco do programa de actividades e actuacións de Nadal, e co obxectivo de facilitar a conciliación durante estas datas festivas, os centros cívicos dos barrios acollerán festas, obradoiros e visitas orientadas a nenos e nenas en idade infantil.

A partir deste venres, 13 de decembro, é posible inscribirse nas diferentes propostas. Para facelo, as persoas responsables das crianzas deberán acudir ao centro cívico no que queiran que participe o neno ou a nena. A inscrición levarase a cabo na conserxería do centro por
orde de chegada ata completar a capacidade de cada acto. A participación é gratuíta e as e os participantes deberán ir acompañados/as dunha persoa adulta.

Programación completa

Talleres infantís e visita de Papá Noel

  • Sábado 21 de decembro, a partir das 10.30 horas, en Feáns, Castro de Elviña, Artesáns e Santa Lucía.
  • Domingo 22 de decembro, a partir das 17.30 horas, na Sagrada Familia, Pescadores e A Silva.

Festas infantís e visita dos Reis Magos

  • Venres 27 de decembro, a partir das 17.30 horas, en Novo Mesoiro, Elviña e Os Rosales.
  • Sábado 28 de decembro, a partir das 17.30 horas, en Labañou, Monte Alto e Palavea.
  • Domingo 29 de decembro, a partir das 17.30 horas, en Cidade Vella, O Castrillón e Novoboandanza.
  • Venres 3 de xaneiro, a partir das 17.30 horas, en San Diego, Monelos e San Pedro de Visma.
  • Sábado 4 de xaneiro, a partir das 17.30 horas, nos Mallos e Eirís.

Ver o programa de Nadal:

Os 3,6 millóns de luces de Nadal