Coa V Marcha pola Devolución da Casa Cornide convocada para o vindeiro 14 de decembro, as 60 entidades que promoven a campaña “Fóra os Okupas da Casa Cornide” continúan a batalla legal para recuperar este Ben de Interese Cultural.
O presidente de Defensa do Común, Manuel Monge, apoiado por todas estas entidades, vén de entregar hoxe polo rexistro da Subdelegación do Goberno na Coruña un escrito dirixido a Ángel Gabilondo, “Defensor del Pueblo”, solicitando que “inste á Xunta para que obrigue á familia Franco a apertura ao público da Casa Cornide catro días ao mes e catro horas, como mínimo, cada día, en cumprimento da Lei de Patrimonio Cultural de Galiza”.
Así mesmo, solicita tamén que “inste ao Concello da Coruña para que retire as rúas e distincións a Pedro Barrié de la Maza, Alfonso Molina Brandao e Sergio Peñamaría de Llano, en cumprimento da Lei de Memoria Democrática”.
O “roubo”
O escrito lembra a Ángel Gabilondo como se organizou o roubo da Casa Cornide. Foi mercada en 1948 pola Dirección Xeral de Belas Artes (Ministerio de Educación). Con Alfonso Molina como alcalde pasa a propiedade municipal, mediante un expediente incoado en 1958 e formalizado en xuño de 1962 a través dunha permuta co Ministerio de Educación Nacional, que recibe a cambio unha parcela municipal en San Roque/zona escolar.
Poucos días despois de dita permuta, Sergio Peñamaría (sucede a Alfonso Molina como alcalde o 19 de maio de 1959), tramita a venda cunha sorprendente rapidez e o Pleno de 3 de xullo de 1962 acordaba a venda do palacio e tamén as bases para unha poxa que se celebra un mes despois. Pedro Barrié de la Maza gaña a poxa-farsa celebrada o 2 de agosto de 1962 e adquire a Casa Cornide por 305.000 pesetas. Esa mesma tarde o pleno dá conta que Barrié solicita transmitir a propiedade a Carmen Polo. Tres días despois Barrié culmina esta farsa e vende a casa a Carmen Polo por 25.000 pesetas, como figura na escritura.
A adquisición da Casa Cornide foi unha auténtica operación de Estado, que se organizou durante varios anos. No podía aparecer como a transmisión dunha propiedade pública a unha persoa privada como Carmen Polo, esposa de Franco, e por iso a solución para superar ese problema foi convocar unha poxa, previamente amañada.
A permuta da Casa Cornide polo concello da Coruña e a venda son nulas, segundo informe xurídico da Universidade da Coruña, encargado polo concello. O Ministerio de Educación permuta co concello a Casa Cornide en 1962 sen desafectar este ben do uso que tiña, incumprindo a normativa vixente. Tampouco tiña a necesaria autorización da Dirección Xeneral de Belas Artes para os bens con máis de 100 anos de antigüidade, como sinalaba unha lei de 1931. Segundo ese informe xurídico, tanto a permuta como a venda serían nulos.
Por outra parte, a venda da Casa Cornide a través dunha poxa pública realizouse infrinxindo o Regulamento de Contratación das Corporacións Locais de 1955, que explicitaba a prohibición das autoridades da administración do Estado para ser contratistas. Por outra parte, exímese a Carmen Polo do cumprimento da cláusula establecida para concorrer á poxa: prohibición de vender o inmóbel nos dez anos posteriores á poxa, e a necesaria autorización do concello para calquera modificación da propiedade. Todo isto supón unha causa de nulidade de pleno dereito. Estamos ante unha operación de compra-venda simulada. Ademais, o concello da Coruña estivo pagando os gastos das reformas (1,2 millóns de pesetas só entre 1963 e 1964) e mantemento durante anos, despois de pasar a mans privadas.
Apertura
Así mesmo a entidade lembra que a Casa Cornide segue pechada, 19 meses despois de que a Xunta de Galicia aprobase o o 27 de abril de 2023 a catalogación do edificio como Ben de Interese Cultural (BIC), infrinxindo a Lei de Patrimonio Cultural de Galicia que obriga aos propietarios a apertura de catro días ao mes e un mínimo de catro horas cada día cando hai unha declaración de BIC. “Isto é posíbel pola permisividade da Xunta coa familia Franco”, denuncian.
Máis novas
60 entidades convocan a V Marcha pola devolución da Casa Cornide
A CRMH volve esixir á Xunta que resolva a apertura da Casa Cornide e sancione aos Franco
Marcha 2023:
Centos de persoas volven reclamar na Coruña a recuperación da Casa Cornide
