Ana Díaz Cortés (A Coruña, 1973) é licenciada en Sociolocía e doutora pola Universidad de A Coruña. Docente e investigadora, é tamén autora de artigos sobre a importancia dos coidados na nosa sociedade, como recoñece na “Guía de Apoyo al Cuidador de pacientes con demencia”.
Desta volta, a autora herculina lanza “El círculo de la Vida”, editado por Ézaro Edicións, onde narra unha historia que visibiliza a realidade da enfermidade do alzheimer, poñendo un grao de area na normalización da patoloxía na nosa sociedade .
Cunha parte didáctica, o conto detalla unha serie de valores para traballar cos máis pequenos.
A protagonista da historia é Irene, unha nena de 9 anos que vive coa súa avoa recentemente diagnosticada de Alzheimer. A pequena que vai descubrindo a patoloxía no medio da incerteza e da inocencia, ve o deterioro como un proceso natural, implicándose na tarefa de coidado, amosando un alto grao de empatía e corresponsabilidade.
O vindeiro xoves 2 de febreiro nace a “AGE, Asociación Gal(l)ega de Escritoras e Escritores”. Faino cunha sesión coloquio entre escritores Rosa Montero e Manuel Jabois no Marineda City, a parir das 18:30h, na Arte Viva.
A entidade “xorde para achegar aos escritores, independentemente do xénero, lingua, orixe, con editoriais ou autoeditados, con lectores, librarías, webs e bookstagramers”, explica o presidente de AGE, Rober Cagiao, que participará no acto xunto con dous socios de honra Arantza Portabales e Roberto Martínez Guzmán.
A sección primeira da Audiencia Provincial da Coruña suspendeu un xuízo a un policía local por lesións a un detido e a este por condución temeraria debido á folga indefinida convocada pola Unión Progresista de Letrados da Administración de Xustiza (UPSJ), o Colexio Nacional de Letrados e a Asociación Independente de Letrados (AinLAJ).
Así o confirmaron fontes xudiciais consultadas por Europa Press, en relación a unha vista fixada para este xoves. A Fiscalía pide para o condutor, que se negou a facer as probas de alcoholemia, dous anos e tres meses de prisión. No caso do axente, considera que os feitos constitúen un delito de lesións por imprudencia grave con uso de arma de fogo e pide tres meses de cárcere.
Segundo o escrito de cualificación fiscal, os feitos remóntanse á madrugada do 2 de xuño de 2020 cando o procesado, que conducía un vehículo sen carné e baixo os efectos do alcol, foi detectado, circulando de forma errática, polo axente e outra compañeira.
En lugar de parar ao darlle o alto, o home emprendeu a fuxida para abandonar daquela o coche aínda que pouco despois foi localizado polos axentes, que se achegaron a el. O procesado, engade o escrito, ten oito antecedentes penais, “tres deles computables para os efectos de reincidencia” ao ser condenado por delitos de condución co permiso non vixente.
ARMA DE FOGO
“Durante esta actuación, ben ao apearse do vehículo policial ben nun momento posterior, pero en todo caso separado por escasos segundos, o procesado decidiu extraer e exhibir a súa arma regulamentaria sen que ata entón se exteriorizada acto algún de agresión que xustificase a necesidade de facelo”, sinala o Ministerio Público.
“Xa coa arma na man”, aproximouse ao outro acusado “nese momento apoiado cara a parede do inmoble, con intención de cachealo e esposalo”. “No instante en que procedía a iso, con omisión da mínima dilixencia esixible, apoiou a pistola contra o corpo deste e a mesma disparóuselle accidentalmente alcanzándolle á altura do brazo dereito”, engade.
MEGA, o primeiro e único museo de España dedicado á cultura da cervexa, reabre esta semana as súas portas. Faino formulando ademais un semestre cheo de actividades, como gastroexperiencias con cervexas artesás, concertos íntimos con degustación, visitas guiadas ou sesións gastronómicas con recoñecidos cociñeiros.
MEGA abre ao público no seu horario habitual de luns a domingo (de 10:30 a 20:00 horas ata marzo, e de 10:30 a 22:30 horas a partir de abril) puidendo acceder con visita libre, ou incluíndo unha visita guiada con tiraxe e maridaxe de queixos, conservas ou embutidos galegos.
Os MEGA Planazos deste semestre arrincan o venres 3 de febreiro coa celebración da primeira sesión de Beercraft deste ano, dando a coñecer os mellores cervexeiros artesáns do estado, nas que poderemos probar a cervexa sevillana Río Azul, ou as receitas de tempada elaboradas pola Cervezoteca Malte.
Música en directo
Este semestre non faltará a música. A estrea será este vindeiro 17 de febreiro, cando a Sala de Caldeiras do Museo Estrella Galicia acollerá a actuación do cantaor madrileño El Cigala, acompañado polo pianista Jaime Calabuch, concerto que foi aprazado o pasado 13 d decembro pola enfermidade do artista. Durante os meses de marzo, maio e xuño haberá máis música.
O 2 de febreiro de 1923 morría na Coruña Manuel Murguía. Unha multitude daríalle o último adeus dous días máis tarde na mesma cidade na que viviu os seus últimos anos. O cortexo fúnebre percorreu as rúas coruñesas antes de que os restos mortais do primeiro presidente da Real Academia Galega recibisen sepultura en Santo Amaro. Alí, ao pé da súa tumba, abriranse o vindeiro martes, 1 de febreiro, os actos de conmemoración do centenario do seu pasamento.
Ás 12:00 do mediodía descubrirase unha placa conmemorativa encargada pola Real Academia Galega e o Concello da Coruña ao deseñador Pepe Barro, e posteriormente, ás 13:00 horas, celebrarase un acto institucional no salón de plenos do pazo de María Pita.
Na sesión no consistorio coruñés, o académico de número e director da Sección de Historia da Real Academia Galega, Ramón Villares, será o encargado de lembrar a figura de Manuel Murguía, o seu pensamento e o seu legado. “Murguía é figura central da cultura galega contemporánea canda Rosalía, que é a escritora fundadora da literatura galega moderna”, sitúa o historiador.
Conmemorar o centenario da súa morte, que é tamén case o centenario do seu nacemento (Murguía naceu en 1833 no veciño concello de Arteixo), significa rescatar e poñer en valor tres aspectos esenciais, explica Ramón Villares.
“O primeiro deles é a contribución a crear a historia de Galicia, como un relato global interpretativo do ser de Galicia; o traballo político, como dirixente do rexionalismo de orientación liberal, colocando Galicia no contexto político peninsular, con Cataluña e o País Vasco como piares do que significaba a revista La España Regional; e, por último, a institucionalización da cultura galega mediante a fundación da Real Academia Galega, coa axuda das colectividades da emigración, nomeadamente da Asociación Protectora de La Habana, dirixida por Fontenla Leal e Manuel Curros Enríquez”, debulla o catedrático emérito de Historia Contemporánea. “En suma, a Galicia actual sería moi distinta sen o traballo de figuras excepcionais como Murguía”, conclúe.
Os días venres 17 e luns 20 de febreiro, o Centro Social da Sagrada Familia vai botar fume. A Asociación de Veciños Sagrada Familia prepara dous eventos singulares para disfrutar desta festa tan herculina.
O 17 de febreiro terá lugar o Concurso de Orellas da Sagrada, que contará coa animación da banda de música “Murgas como Cabras” que se encargará de darlle un toque musical e carnavalesco.
Pode participar todo o mundo e cómpre presentarse o mesmo día entre as 17:30 e as 18:15 cun mínimo de 6 unidades. O xurado, segundo a súa presentación, calidade, sabor, etc.
Ese mesmo día farase entrega do premio “Estrela da Sagrada Familia”, a unha persoa ou entidade que polo seu traxectoria conseguiu ser un referente neste barrio e a quen se lle dará un escrito homenaxe.
Xa o luns 20 terá lugar o Baile de Entroido. De 18:00h a 21:00h e da man da artista Aixa Romay, pequen@s, median@s e maior@s disfrutarán do baile e do certame de disfraces.
O “maior estudio virtual de España”, situado na Cidade do TIC da Coruña, estará operativo “a principios de 2024”. Esta iniciativa supón un investimento dun oito millóns de euros, dos cales cinco serán financiados con fondos europeos e o resto pola Deputación da Coruña.
Así o anunciou o presidente da institución provincial, Valentín González Formoso, na presentación deste proxecto na Cidade do TIC e nun acto ao que asistiu a secretaria de Estado de Telecomunicacións e Infraestruturas Dixitais, María González Veracuz.
No acto tamén interviñeron a alcaldesa da Coruña, Inés Rei; o reitor da Universidade dá Coruña (UDC), Julio Abalde; e o presidente do Cluster do Audiovisual Galego, Jorge Algora.
Todos eles coincidiron en que o “diálogo e a cooperación” entre as diferentes administracións fixeron posible a creación deste estudio “único en España” que permitirá crear contidos de ficción, realidade virtual e aumentada para a súa aplicación no ámbito cinematográfico, televisivo, publicitario ou dos videoxogos.
1.600 METROS CADRADOS
O estudo virtual, segundo explicou Formoso, estará situado nun edificio de nova construción de 1.600 metros cadrados, “dos que 750 dedicaranse á macropantalla e o resto será para instalacións auxiliares”. “En paralelo á construción, xa está iniciado un proceso de deseño de licitación da xestión do espazo”, destacou.
A secretaria de Estado, pola súa banda, sinalou que este proxecto representa “o reto da dixitalización e de ser competitivos no audiovisual do futuro”. Engadiu que Galicia liderou unha “verdadeira transformación dixital”.
Neste sentido, Algora explicou que este sistema vai xerar “traballo, emprego e a colaboración dunhas comunidades con outras”, ademais de que “abaratar o contido” das producións.
O xornalista, investigador e divulgador Manuel Gago recompilou hai uns días unha fermosa historia que ten á Coruña como protagonista. Unha historia que une esta cidade coas nacións celtas e que volve lembrar o vínculo común con Breogán.
A primeiros de ano na punta Hook (New Ross, Irlanda) lévase a cabo un singular ritual. Os arqueiros, aos pés do faro, lanzan cadansúa frechas ao mar. Un ritual que, curiosamente, tamén ten os seus vínculos coa Coruña e Galicia a través da Santa Dwynwen e as costas de Gales. Precisamente, este 25 é o día de Santa Dwynwen.
E que ten que ver A Coruña, as frechas e Santa Dwywen… Manuel Gago contouno neste interesante fío de Tuiter
Todos os primeiros de ano na punta Hook (New Ross, Irlanda) lévase a cabo un singular ritual. Os arqueiros, aos pés do faro, lanzan cadansúa flecha ao mar.
Non sabía que esta tradición íame conducir a unha das historias galegas e atlánticas máis fermosas que teño atopado.
👇 pic.twitter.com/dUhTVeXbFw
Todos os primeiros de ano na punta Hook (New Ross, Irlanda) lévase a cabo un singular ritual. Os arqueiros, aos pés do faro, lanzan cadansúa flecha ao mar.
Non sabía que esta tradición íame conducir a unha das historias galegas e atlánticas máis fermosas que teño atopado.
A illa de Anglesey, en Gales / magago
O ritual de Hook Head evoluíu. Na Idade Moderna, cando o alcalde facía este ritual para asentar a propiedade municipal sobre esa entrada. Eran rituais sempre eran moi arcaizantes. En Galicia, na mesma época, os alcaldes percorrían o territorio pisando en vellas pedras sagradas.
Na conversa na rede sobre este ritual irlandés, Howard Huws comentou que na literatura galesa medieval aparecía un ritual semellante, citado en relación a un importante santuario da costa sur da illa de Anglesey.
Un ritual galeGo. Con G.
Como?
Viaxemos á illa de Anglesey, en Gales. Sóache non? Claro que soa.
Foi o último refuxio dos druídas británicos durante a conquista romana de Britannia. Escaparon á súa illa sagrada. Os romanos seguíronnos e masacráronos, rematando cos líderes espirituais dos britóns.
Moi preto da canle pola que entraron os romanos, e protexida por un estenso bosque -o único que sobrevive na illa de Anglesey, destaca de maneira singular Ynis Llanddwyn, unha especie de Lanzada galesa. E alí están as ruínas da capela e o pozo sagrado de Santa Dwynwen.
Aquí tedes, un lugar de beleza extraordinaria.
Unha illa singular, coas ruínas da capela, o campo da feira e o pozo sagrado de propiedades máxicas dedicados a esta rapaza, Dwynwen.
Foi abandonado durante a Reforma Anglicana. Pero a memoria de Dwynwen nunca desapareceu de Gales.
Dwynwen era unha das 24 fillas do rei de Brecon, ao sur de Gales. Estaba namorada do fillo do rei veciño. O rei negouse a que casaran e ela marchou cara o norte, ao reino de Gwynned, e retirouse á illa de Llanddwyn.
Hoxe é a matroa dos namorados galeses. Unha figura moi popular.
E na illa estaba o pozo de Dwynwen, con propiedades curativas e adivinatorias, como en Galicia. Nel habitaba un peixe ao que lle pedías o desexo de saber. Se o peixe subía á superficie e púñase a facer a mona, é que o teu amor duraría para sempre. Cuspidiño á troita de Viladonga.
Pois ben, imos alá.
Gales viviu na época medieval unha idade de ouro literaria (sóavos?). Cronistas, romanceiros e sobre todo bardos. Bardos que logo se converteron nun orgullo nacional. E que facían cancións en gabanza dos numerosos pequenos santuarios de peregrinación do país.
E un deles era Dafydd Trefor, que escribiu entre finais do século XV e principios do XVI. Gababa as multitudes que acudían á illa á romaría de santa Dwynwen. Que chegaban de todas partes. Que traían ofrendas. Que celebraban os miragres e as curacións.
E hai estes versos.
Versos en gaélico galés
Coa axuda de @trydarHH podo ofrecervos a fascinante tradución destes versos, que celebran a sona atlántica de Santa Dwynwen. Os * son moedas. E as ‘prensas’ refírense posiblemente a viño e queixo. E aí, últimos 4 versos, vedes algo marabilloso.
Tradución ao galego dos versos en gaélico galés
Desde as ‘rocas’ da Coruña (que poden ser murallas, pedras, ou castelos) practicábase un estraño e fascinante ritual, segundo o poema. Lanzar flechas ao Océano, para que as flechas viaxaran por ti en peregrinación, cruzando o mar céltico, ata o santuario de Dwynwen.
E reparade no que nos contan estes versos.
Algo lóxico, pero excepcional.
As nosas narrativas sempre enfatizan a chegada de peregrinos británicos e do norte a Galicia.
Pero isto cóntanos outra cousa.
Un mar que, por devocións, se percorre tamén desde Galicia cara o norte.
A presenza de Galicia na literatura galesa medieval é moi chamativa. Hai abundantes referencias a Iago (Santiago) e a Grwyn (A Coruña). E son referencias felices. Un contemporáneo de Trefor, Tudur Aled, fala das “grâbs o’r Grwyn”, os ‘bagos da Coruña’.
E o poeta Lewys Glyn Cothi, gabando á matrona Siwan Du, celebra como cunha man terma das contas do rosario e coa outra escancia o viño e os cornos de hidromel que chegan a través do Mar de Santiago.
Si, o Mar de Santiago.
Môr Iago.
Mirade que fermoso.
Porque para os galeses medievais o golfo de Biscaia, o Celtic Sea, é Môr Iago, o mar de Santiago. O territorio compartido por devocións e rutas santas de peregrinación, pero polos que atravesan as máis saborosas manxares xunto coas piedades.
Santa Dwynwen / @magago
E hai algo máis con respecto a santa Dwynwen e o Môr Iago.
Algo que vos vai encantar.
Imos á aldeíña máis próxima ao santuario, Abberffraw.
Este pequeno e encantador lugar foi na Idade Media unha corte real.
Entre os séculos IX e XII, a coincidir coa etapa de esplendor do reino de Galicia, aquí estaba o llys, a corte principesca do mítico reino de Gwynnedd. Conectada por mar co resto dos territorios atlánticos. O reino da enseña de Cadwaladr.
E de posibles contactos reais esquencidos, e das navegacións do bravo Mar de Santiago, e da peregrinación da santiña, nesta aldea sobrevive desde hai centos de anos un delicioso recordo deses contactos. As ‘cacen Iago’, os boliños de Santiago. Feitos coas cunchas de vieiras.
É unha historia tan fermosa e descoñecida que custa asimilar.
E un exemplo do baleiro de coñecemento sobre o noso pasado.
E digo eu unha cousa.
Santa Dwynwen vai ser o vindeiro 25 de xaneiro.
Os voos de avión van caros.
Pero os nosos devanceiros tiñan solución para todo.
Xa que temos o vórtice máxico atlántico máis poderoso, por que non enviamos o 25 de xaneiro, desde as rochas da Torre de Hércules, as nosas flechas, como votos e como recordos, a Santa Dwynwen?
O eterno café herculino, situado na Estreita de San Andrés e rexentado por Xulio Vázquez, trae a poesía “á calor do amor dun bar”.
As sesións celebraranse o último xoves de cada mes ás 21h con diferentes poetas do ámbito galego. A primeira conversa conducida pola polifacética María Yáñez este xoves 26 ás 21h, falando dende como é medrar nunha taberna, dos bares da Coruña, do Superdépor, do Tinder ou do primeiro tren da mañá Coruña – Vigo.
Un total de 36 espectáculos e máis de 300 profesionais concorren aos XXVII Premios de Teatro María Casares, galardóns organizados de forma anual pola Asociación de Actores e Actrices de Galicia (AAAG) coa colaboración de institucións e entidades como son a Xunta de Galicia, o Concello da Coruña ou a Deputación coruñesa, entre outras.
O proceso de inscrición, realizado integramente a través da web da AAAG, finalizou o pasado 9 de xaneiro “rexistrando unha gran participación”, sinala a organización. Nesta edición, 36 montaxes postúlanse no dezaseis categorías nas que se dividen os premios desde este 2023, ano en que se crearon dous novos apartados (dirección de movemento e espectáculo de monicreques).
A María Casares concederán así os seguintes 16 premios: maquillaxe, vestiario, iluminación, espazo escénico, espazo sonoro, texto orixinal, adaptación-tradución, actor secundario, actriz secundaria, actor protagonista, actriz protagonista, dirección de movemento, dirección, espectáculo, espectáculo infantil e espectáculo de monicreques, obxectos e figuras animadas.
Tras a fase de inscrición, a AAAG inicia este mércores a primeira rolda de votacións, aberta xa a un censo formado por máis de 450 profesionais do sector das artes escénicas.
Desta maneira, ademais do colectivo de membros da AAAG, poderán votar responsables da xestión e da programación cultural, xornalistas, críticos e as persoas finalistas en edicións anteriores. Das súas votacións, sairán os espectáculos e profesionais finalistas en cada unha do dezaseis categorías, que se darán a coñecer a finais de febreiro.
Este ano, a entrega celebrarase o xoves 30 de marzo no Teatro Rosalía Castro da Coruña. Deste xeito, tras tres edicións que se viron afectadas pola situación sanitaria, a gala da María Casares vólvese a celebrar na semana do Día Mundial do Teatro, que se conmemora o 27 de marzo.
Durante a gala, entregaranse ademais o Premio de Honra Marisa Soto, que se lle concede cada ano como homenaxe a unha persoa ou a unha entidade cuxa traxectoria contribuíu significativamente ao desenvolvemento do sector, e lerase o Manifesto Galego no Día Mundial do Teatro.
