Inicio Blog Páxina 232

Evitan un suicidio na Ronda de Outeiro

editor
-
0
Evitan un suicidio na Ronda de Outeiro

Os esforzos conxuntos de varias unidades policiais: Seguridade Cidadá, o Corpo Nacional de Policía (GOES), así como o negociado policial, conseguiron evitar un tráxico incidente nun portal da Coruña, onde un home ameazaba con quitarse a vida cunha escopeta.

O suceso tivo lugar na madrugada do 31 de xullo, cando unha chamada ao 091 alertou da presenza dun home armado cunha escopeta no interior dun portal, coa intención de quitarse a vida.

Varios axentes do Grupo de Atención Cidadá acudiron inmediatamente a este portal, situado na Ronda de Outeiro, onde observaron a un home sentado no interior, armado cunha escopeta. A culata da arma apoiaba no chan e o canón apoiaba no queixo.

Os axentes intentaron falar con el e insistíronlle en que deixase caer a arma, intentando achegarse a el. Non obstante, nun momento dado, o home, aínda coa arma na man, correu cara a unha sección da entrada onde xa non podía ser visto polos axentes.

A continuación, activouse o Protocolo de Incidentes Críticos e, en poucos minutos, chegaron ao lugar os feitos o Grupo de Operacións Especiais de Seguridade (GOES) e o Negociado da Policía Nacional. Tamén se solicitou a presenza de paramédicos e da Policía Local da Coruña, que bloquearon o tráfico na zona.

Tras chegar ao lugar dos feitos, o negociador mantivo unha conversa co home, que se atopaba nun estado de gran axitación emocional. Incluso se despediu varias veces, sen deixar de apuntar coa escopeta ao queixo e co dedo no gatillo.

Mentres tanto, o GOES (Policía Gobernamental) e outros axentes policiais de servizo permanecían alerta ante a necesidade da súa intervención, mantendo un perímetro de seguridade para protexer os veciños e garantir que o negociador poida facer o seu traballo sen interferencias.

Durante a negociación empregáronse diferentes estratexias, ata que unha delas resultou eficaz, e o home finalmente deixou a arma no chan pouco despois das 4:00 da madrugada. Posteriormente, foi atendido polos servizos médicos e trasladado ao Hospital Universitario da Coruña.

O Parrote cada vez está máis cerca de ter unha plataforma flotante

europapress
-
0
O Parrote cada vez está máis cerca de ter unha plataforma flotante

A Xunta iniciou hoxe a instalación dos pantaláns da plataforma flotante que está a habilitar na zona de Ou Parrote, na Coruña, segundo informa. En total son 12 os pantaláns que levará a estrutura flotante, de cinco metros de ancho e doce de ancho. Estes módulos, elaborados en formigón armado, foron prefabricados na planta da adxudicataria da obra, López Cao, nas proximidades de Buño, en Malpica.

Os pantaláns están a ser trasladados en transporte especial por estrada, de dous en dous e, unha vez no espazo, se procede ao seu precolocación con transporte marítimo. Hoxe está previsto que cheguen catro dos módulos e o resto, ata os 12, serán trasladados ao longo da semana. A previsión é que a finais desta semana queden os 12 módulos precolocados para, posteriormente, iniciar os traballos de suxeición e ancoraxe.

Con todo, a plataforma non chegará ao verán como se prometeu no seu día.

 

A plataforma flotante do Parrote dificilmente chegará ao verán

Licitada por 2,6 millóns a plataforma flotante de O Parrote

Ferido un traballador ao caer nun edificio en obras

europapress
-
0
Ferido un traballador ao caer nun edificio en obras

Un traballador resultou ferido na Coruña ao caer dun edificio en obras e desde unha altura “bastante pronunciada”, precisaron a Europa Press desde o servizo de emerxencias 112. Dos feitos, tívose coñecemento sobre as doce da mañá despois de que o home caese cando traballaba no citado inmoble, no que se están acometendo actuacións de mellora.

Foi na avenida de Gramela, esquina coa avenida de Finisterre e cando o traballador realizaba os correspondentes traballos a unha altura elevada, en concreto nunha estada, producíndose daquela a caída. Ao lugar, desprazouse persoal de Urxencias Sanitarias 061, que mobilizou unha UVI móbil á zona do accidente, así como tamén axentes da Policía Local e Nacional.

A Universidade Intercontinenal da Empresa acolle a estudantes chinos que amplían a súa formación na Coruña

europapress
-
0
A Universidade Intercontinenal da Empresa acolle a estudantes chinos que amplían a súa formación na Coruña

Estudantes procedentes de China que cursan o Diploma Avanzado en Relacións Internacionais (DARI) da Universidade Intercontinental da Empresa (UIE) visitaron A Coruña como parte da súa formación.

Trátase da sétima edición do Diploma Avanzado en Relacións Internacionais, DARI, da Universidade Intercontinental da Empresa (UIE), o primeiro programa español de negocios internacionais de carácter intercultural que se imparte en Galicia no que participan 23 estudantes, 19 procedentes de UIBE, a Universidade de Economía e Comercio Internacional de Beijing, e 4 estudantes de UIE.

Como parte da súa formación, esta mañá realizaron unha visita á cidade da Coruña. Alí puideron coñecer as instalacións da compañía Inditex e realizar unha visita a todas as áreas da organización.

A continuación, asistiron a unha reunión de traballo co presidente de Afundación e reitor de UIE, Miguel Anxo Escotet, na Sede Afundación da cidade. Para finalizar a xornada, coñeceron o patrimonio histórico e cultural da Coruña cun percorrido que incluíu unha visita á Torre de Hércules.

O DARI é unha acción formativa cuxo obxectivo principal é o de apoiar as empresas galegas na súa entrada e posicionamento no mercado chinés, proporcionándolles profesionais dese país multilingües con formación empresarial, así como o de promocionar o sector turístico galego en China.

Ata o próximo 28 de agosto, os 23 estudantes participantes continuarán a súa formación mediante visitas a empresas e institucións, desenvolverán proxectos para empresas en equipos multiculturais e realizarán actividades socioculturais “para coñecer Galicia desde unha perspectiva máis amena e diferente”.

A apertura da Casa Cornide ao público: queixas polas reservas para un inmoble “baleiro”

europapress
-
0
A apertura da Casa Cornide ao público: queixas polas reservas para un inmoble “baleiro”

A apertura da Casa Cornide na Coruña ao público este luns — un palacete do século XVIII situado na Cidade Vella e que o Franco abriron tras incumprir ata a data os requirimentos para dar resposta a esta obrigación legal tras ser declarado Ben de Interese Cultural (BIC) — suscitou certa expectación no marco dunhas visitas limitadas só a cinco persoas en cada quenda.

Por iso, eran poucas as que se achegaron ata o lugar ante a expectación que si había de medios de comunicación desde primeira hora da mañá, cunha visita nunha primeira quenda realizada pola alcaldesa coruñesa, Inés Rey; o portavoz do grupo municipal do BNG, Francisco Jorquera; o historiador Alfredo Vigo e o representante da Comisión pola Recuperación da Memoria Histórica, Rubén Centeno. Posteriormente, sumáronse os que, tras difundirse a noticia de que a Casa Cornide estaría aberta ao público os luns, lograron facer a reserva na web habilitada para iso.

“Interesante” ou “recomendable” foi algúns dos termos empregados polos que lograron acceder, a pesar de que lamentaban atoparse cun inmoble “baleiro” máis aló do propio edificio con “teitos orixinais de pedra, algunha estatuta e réplicas en portas”, resumía o historiador Alfredo Vigo.

Como outros, este experto subliñaba o feito de que non había “ningún moble”, algo que destacaron outros visitantes. Algunha visitante admitía que acudía co obxectivo de ver “a estrutura” do inmoble, no que se fixeron reformas na década do sesenta, pero sen a esperanza de que houbese máis dentro.

“Había dentro unha chea de papeis con membrete da Xefatura do Estado, chamoume a atención coma se deixárono aposta”, sinalou un visitante que precisou que se trata dun palacete con “moitos baños e habitacións”, pero “baleiro”.

Con todo, recomendou a visita, aínda que lamentou que ata o próximo ano non se poidan reservar máis, algo no que incidiron tamén representantes de Defensa do Común, que convocaron unha protesta este luns ante a entrada do inmjueble.

Os que se achegaron nesta xornada eran da Coruña, coñecendo nalgún caso a historia do inmoble, no que unha persoa de seguridade encargouse de regular as visitas. “Teñen que saber que os privilexios se acabaron”, manifestaba outra muller que non logrou acceder ás visitas, pero si acudiu ata o lugar. “Era a casa dun filántropo coruñés, José Cornide, que a deixou en testamento — á cidade — e conseguiron roubalo”, lamentou outro mozo, en liña con outro que lle acompañou á protesta convocada por Defensa do Común e que cualificou de “estratexia” que o inmoble estea “baleiro”.

CONCENTRACIÓN ANTE A CASA CORNIDE, “DEVOLVER O ROUBADO”

Unha trintena de persoas concentráronse ante a Casa Cornide na Coruña — no seu primeiro día de apertura ao público, en cumprimento dos requirimentos efectuados pola Xunta tras a súa declaración como Ben de Interese Cultural (BIC)– para esixir a súa “devolución” ao patrimonio público.

Foi con carteis nos que se podía ler ‘Devolución da Casa Cornide ao pobo da Coruña. Franquismo Nunca Máis’ ou que ‘Devolvan todo o roubado’ no marco dunha protesta no que demandaron, ademais, que o Concello herculino impulse as actuacións para a súa devolución ao patrimonio público e que “convoque mobilizacións para que o Franco márchense”.

Así o expuxo, en declaracións aos medios de comunicación, Manuel Monge, presidente de Defensa do Común, entidade convocante da protesta e que desde hai anos promoveu distintas mobilizacións para lograr que a propiedade que o Franco lograron na década do sesenta sexa de novo da cidade.

Respecto diso, Monge explicou que o inmoble era propiedade do Concello da Coruña e chegou a ser de Carmen Polo, esposa do ditador, a través dunha poxa, na que Pedro Barrié da Maza fíxose coa casa por 305.000 pesetas para catro días despois formalizar a venda ao Franco por 25.000 pesetas. “Sen que haxa constancia de ningún pago”, insistiron en liña co escrito que repartiron tanto aos medios de comunicación como ás primeiras persoas que accederon ao inmoble.

“Imos seguir reivindicando a devolución, non só que se abra”, insistiu para demandar tamén que se retiren as distincións a persoas que tiveron, ao seu xuízo, “un papel fundamental” no que Defensa do Común considera un “espolio”.

Sobre as visitas, argumentou que as primeiras están “arranxadas” por haberse feito público o mércores que se abría o prazo de visitas para nun prazo curto dicir que xa estaba todo o mes de agosto cuberto. “Propomos que no canto dunha visita cada semana fáganse, polo menos, tres, e no canto de cinco persoas por visita, sexan quince”, dixo para argumentar tamén que a xestión das mesmas debería ser a través do consistorio coruñés.

Eu vin falar do meu libro

Beatriz Alfonso Espiñeira
-
0
Eu vin falar do meu libro

Esta mañá fun a feira do libro coa miña filla, para min é unha das citas imprescindibles do verán coruñés dende que era unha rapariga.

Recordo ir cada agosto cos meus pais e a miña irmá pequena e gozar dunha auténtica barra libre de libros, xa que na casa sempre houbo un lema respecto ó gasto dos cartos: “para libros o que queirades”.

Feira do Libro da Coruna
Foto da Feira do Libro nos Xardíns

Percorriamos tódalas casetas sen présa e prestando moita atención, e compraba os libros que desexaba, sen moito límite económico nin censura moral, temática ou de idade.

Botando a vista atrás lin unha morea de libros absolutamente inapropiados para a miña idade na adolescencia e primeira xuventude: A montaña máxica (tremendo tocho, parece mentira que Mann a concebira como novela curta), A Diviña Comedia (non entendín case nada, pero que imaxes amigos, atravesei o inferno e o purgatorio mais quedei ás portas do ceo, antes de atopar á miña homónima Beatriz), os Diarios de Anaïs Nin, os Trópicos de Henry Miller, algúns ensaios de Nietzsche (un dez na selectividade grazas a isto), todo Boris Vian, eu que sei…

Todas estas lecturas, a tempo ou a destempo, boas ou malas (quen o decide?) foron conformando a lectora que son hoxe, constante, disciplinada, dramática e intensa, e a persoa que son hoxe, xa que as vivencias e pensamentos de Hans Castorp, de Dante e Virxilio, Colin e Chloé, Chinasky e tantos e tantas máis, mesturáronse coa miña vida e personalidade (dixen intensa?).

E diría aínda máis, as lecturas salváronme en moitas ocasións a saúde e a cordura, lembro que durante a pandemia lin avidamente os contos de Mariana Enríquez, e as súas ficcións arrepiantes evadíronme dunha realidade bastante aterradora tamén. Durante os ingresos do meu pai no hospital, Expiación de Ian Mc Ewan libroume de moitos ataques de pánico, e Nora Ephron e a súa lixeireza fixéronme rir, tremendos poderes non si?.

Por todo isto e por moito máis (insira aquí milleiros de experiencias individuais), señoras e señores, damas e cabaleiros, nais e pais, nenos e nenas, mozos e mozas, visiten a feira, merquen moitos libros, queden en números vermellos, pidan un crédito; e lean, literatura elevada e literatura popular, novela, ensaio, cómic, biografía, viaxe, cocina, erótica ou romántica, sen fiscalización nin censura, sen freo nin mesura.

MÁIS ARTIGOS DE BEATRIZ ALFONSO

Investigacións sobre a relación do plancto microbiano e o cambio climático no IEO da Coruña

monchomarino
-
0

Un equipo do Instituto Español de Oceanografía (IEO-CSIC) da Coruña, estudou a diversidade e actividade do plancto microbiano no sistema de afloramento do noroeste da península ibérica, “un dos máis produtivos do Atlántico europeo”, remarcan.

O estudo demostra que a materia orgánica disolta (DOM, polas súas siglas en inglés) é un factor clave que regula a composición e función destas comunidades microbianas, e revela unha estreita relación entre a química da auga e a presenza de determinados xenes microbianos asociados ao envellecemento das masas de auga.

“Estes microorganismos, invisibles pero esenciais, son verdadeiros reguladores do funcionamento do océano”, sinala Marta Varela, investigadora do IEO-CSIC e unha das directoras do estudo. “Comprender a súa diversidade e comportamento axúdanos a anticipar como responderán os ecosistemas mariños ante o cambio climático”

Este traballo pon de manifesto o papel esencial do plancto microbiano, especialmente bacterias e arqueas, nos ciclos bioxeoquímicos do océano, con implicacións directas no ciclo do carbono e na regulación do cambio climático.

En rexións de afloramento como a estudada, caracterizadas por unha alta produtividade e forte variabilidade ambiental, os microorganismos actúan como reguladores dinámicos dos nutrientes.

A investigación combina técnicas de secuenciación xenética e análises avanzadas da DOM, incluíndo espectrometría de masas de alta resolución, para caracterizar a composición taxonómica e funcional do microbioma mariño en paralelo coa DOM en distintos momentos do ano e a diferentes profundidades, desde a superficie iluminada ata máis de 5000 metros.

CONCLUSIÓNS

“Atopamos unha estreita relación entre a diversidade química da DOM e a composición microbiana en todas as capas do océano”, explica Mar Nieto-Cid, tamén investigadora do IEO-CSIC. “A DOM non só alimenta aos microorganismos, senón que tamén estrutura quen está presente e que funcións desempeña”.

Os resultados mostran unha marcada estacionalidade na zona iluminada, onde as condicións de mestura invernal favorecen comunidades máis diversas e menos abundantes -cunha notable representación de Archaea-, mentres que na primavera-verán, baixo condicións de afloramiento e estratificación, obsérvanse comunidades que inclúen grupos dominantes como as Flavobacterias.

Ademais, identificáronse subpoblaciones microbianas que poderían ter funcións ecolóxicas diferenciadas, en resposta a cambios na hidrografía e a composición química da auga.

A maior profundidade, a diversidade química da DOM consolídase como un factor estructurador das comunidades microbianas, asociado a xenes funcionais vinculados ao envellecemento da auga. Paralelamente, observouse un descenso na actividade microbiana coa profundidade, acompañado dunha transformación na composición da DOM.

Un acertante da Bonoloto gana máis de 2 millóns de euros na Coruña

europapress
-
0
Un acertante da Bonoloto gana máis de 2 millóns de euros na Coruña

O dono dun boleto de ‘A Bonoloto’ validado na Coruña percibirá máis de 2 millóns de euros ao ser o único acertante de Primeira Categoría no sorteo celebrado este luns, segundo informou Lotarías e Apostas do Estado.

En concreto, o gañador recibirá un total de 2.042.669,30 euros. O boleto foi validado na Administración de Lotarías número 21 da Coruña, situada en avenida de Hércules, 108-110.

Ao non existir boletos acertantes de Segunda Categoría (cinco acertos máis complementario), o importe destinado á devandita Categoría pasa a incrementar o da inmediata inferior.

A combinación gañadora do sorteo da Bonoloto celebrado este luns, 4 de agosto, estivo formada polos números 4, 22, 23, 31, 32, 47. O número complementario é o 36 e o reintegro, o 0. A recadación ascendeu a 2.483.165,50 euros.

O devir do Noroeste tras convertirse no “mellor festival do estado”

Ubaldo Cerqueiro
-
0
O devir do Noroeste tras convertirse no “mellor festival do estado”

Non caeron en saco roto as declaracións de Gonzalo Castro sobre a “profunda reflexión” sobre o Noroeste. Unhas declaracións que parecían máis dun membro da patronal ou mesmo dun comisionista, que dun concelleiro de Cultura, que fixeron tremer os cimentos do sector cultural da cidade.

Xa o ano pasado a plataforma de profesionais da cultura da Coruña denunciaban a política de “Morriñas e Recordas” do grupo de goberno socialista. Este pasado día 30, o Concelleiro recoñecía que se trata dunha estratexia de “política cultural”, que prima os eventos privados aos organizados dende o sector público.

A realidade é que o proceso de desmantelamento do que chegou a ser chamado o ”o mellor festival do mundo” é constante nos últimos anos, botando por terra aquel formato “expandido” do festival referencia da cidade que permitía levar a música, con bandas de gran calidade, a numerosas prazas.

O edil socialista leva anos demostrando a súa falta de previsión e de organización, e o seu desinterese por este festival ata o punto de que a 3 días do comezo do festival e aínda non se coñecía o cartel.
De feito, aínda a golpe de xoves o equipo de dirección do festival estaban confirmando datas e asinando contratos con algunhas bandas para completar o elenco.

Con todo, a programación presentada o sábado, sen rolda de prensa sequera, mantén as cifras de concertos e escenarios do ano pasado, pero fican lonxe daquelas magníficas edicións do 2018/19 ou que mesmo de 2023, cando se duplicaban as accións e os escenario desta edición número 38.

O Festival Noroeste por fin ten Cartel

Ulos Orzamentos?

O edil argumentou que os cachés das bandas potentes de todo o planeta son inasumibles para un ente público. Xentes do sector recoñecen que a proliferación de festivais privados (en toda Galicia, pero nomeadamente na Coruña, cos Morriña Fest, SoundFest, Noites do Porto, Recorda Fest…) están a provocar unha burbulla no sector. Con todo, moitos aproveitan a falta de previsión e organización do festival para inflar as esixencias económicas.

Detrás está a problemática co IMCE (Instituto Municipal Coruña Espectáculos), envolto en polémicos suplementos de crédito que duplican o seu presuposto anual, pero do que dende 2021 non se publican os seus contratos na plataforma de transparencia a pesar das peticións do BNG e mesmo da Valedora do Pobo.

Deste xeito non podemos saber cantos cartos públicos reciben as empresas privadas que promoven estes festivais. Si se sabe que a Xunta, a través de Turismo, leva adxudicados contratos a El Puerto Producciones, propiedade dun dos Rivera da Estrella Galicia, 1,2 millóns nos dous últimos anos a través de sendos contratos de 300.000 para cada edición do Morriña (participado tamén por Bring The Noise, a promotora do Resu, que á súa vez ten no seu accionado ao fondo Superstruck que ten nos seus invesores á sionista KKR) e do SoundFest en 2024 e 2025 para “a promoción do turismo en Galicia”… Tamén o Recorda Fest recibiu 180.000 de Turismo de Galicia no mesmo formato de patrocinio.

Segundo fontes municipais, o Morriña custa 0 euros ás arcas do Concello, unha vez que o solo público que ocupan estes festivais, e que impide acceder á cidadanía ao liberado porto de Batería durante todo o verán, permítese a través dun acordo da promotora coa Autoridade Portuaria. No limbo quedan os procesos de licitación das barras destes eventos realizados en solo público, que deberían ser tramitados ordinariamente, pero dos que se descoñece o procedemento.

Desmantelamento

O Festival PopRock foi historicamente o festival de refencia da cidade. Esa cita que dende os anos 90 xuntaba case un cento de miles de persoas na contorna do areal de Riazor para ver durante dous días grandes referencias nacionais e internacionais, maridados con artistas emerxentes.

O festi pegou un salto cualitativo co goberno da Marea, cando en 2015 inventaba o famoso formato “expandido” que tanto gusta á veciñanza e á hostalería local, porque vertebra a cidade a través da música, e permite ir paseando e ir vendo diferentes concertos polas prazas. Aquela edición o festival xa incluía 26 concertos en 5 espazos diferentes da cidade, comezando o festival un luns e enchendo a semana de citas culturais para todos os públicos (e petos). Sidonie, Leon Benavente e Los Planetas eran os cabezas de cartel.

O concepto “expandido” foi medrando: en 2016 xa foron 60 concertos en 9 espazos con Editors e Ocean Color Scene como cabezas de cartel en Riazor; en 2017, 90 bandas en 15 escenarios (Kaiser Chiefs, Iván Ferreiro e Jesus adn Mary Chain na praia); 80 en 14 lugares en 2018 (Viva Suecia, The Pretenders e Belle&Sebastian como grandes reclamos) e 75 en 13 en 2019 (destacando a presenza de Paty Smith, Natty Peluso ou Belako).

O primeiro Noroeste do goberno socialista, certo que saíndo da pandemia en 2021, xa rebaixaba o formato a 25 concertos en 4 escenarios. Ese ano non houbo concertos en Riazor, e as bandas destacadas eran nomes como Triangulo de Amor Bizarro, Alice Wonder, Los Zigarros ou Marlango.

O Concello recuperaba folgos en 2022, con 50 concertos en 10 escenarios, volvendo a pisar a area de Riazor. UB40 eran os grandes cabezas de cartel xunto con Tanxugueiras e Baiuca.
Aí mantiveron o nivel en 2023, con ata 60 concertos en 9 escenarios, tendo a Primal Scream, Lory Meyers ou Zara Larsson como grandes reclamos.

Pero xa o ano pasado, en 2024, comezaron a rebaixa, reducindo a 31 concertos en 5 escenarios, pero camuflando a redución ao incluír no plan un programa de contacontos que ampliaban a nómima en 20 artistas máis e outras 5 localizacións. Crystal Fighters, Xoel e Vetusta Morla eran os cabezas de cartel.

Neste 2025 as cifras mantéñense, pero a esencia vai mudando. Volven ser 30 concertos, desta volta en 6 escenarios. Máis alá da calidade dos concertos, é simbólico o cambio do escenario de Santa Margarita, un espazo público cun auditorio case natural inmellorable, polo Portiño, un espazo privado ao que hai que trasladarse en coche.
Moitos lamentan tamén que a xornada do sábado non haia eventos para ir quecendo a gran noite de praza en praza.

Máis novas

O goberno socialista recoñece a prevalencia dos festivais privados sobre o Noroeste: “Quen queira ver grupos de nivel, que pase por taquilla”

Primeiras queixas pola tardanza na publicación do programa das Festas de María Pita e do Noroeste

Os muradáns The Rapants puxeron a bailar a todo Riazor

As Fillas de Cassandra revolucionan o Noroeste

Caión convértese no “porto das esencias do idioma” na área metropolitana da Coruña

editor
-
0
Caión convértese no “porto das esencias do idioma” na área metropolitana da Coruña
  • Segundo un estudo realizado polo catedrático Elisardo López Varela, en Caión rexístrase a maior porcentaxe de uso do galego escrito nas inscricións funerarias dos lugares máis próximos á cidade da Coruña.
  • A tendencia do uso do galego nos camposantos segue a ser emerxente, segundo confirma o Modelo Burela na iniciativa educativa “Palabra e Memoria”

— — —

Desde que en outubro de 2024 o xornalista David Canto Veiga fixese público o proxecto da “cartografía do uso das linguas” nos cemiterios galegos, ao longo e ancho dos 313 concellos comezou a actuar unha auténtica “selección galega de visualización dos camposantos”. O seu obxectivo: visualizar os epitafios, facer recollida dos máis chamativos e plasmar a información nun breve informe para poder realizar máis tarde un estudo pormenorizado.

A lingua galega revive nos cemiterios

Despois da recollida de datos de máis de 80.000 familias, repartidas por 245 termos municipais, a iniciativa educativa “Palabra e Memoria” observa que a porcentaxe de inscricións funerarias en que aparecen as palabras “muller”, “home”, “fillos” ou “netos” teñen tendencia emerxente. O cambio, recente, débese ao relevo xeneracional e á mellora na atención das empresas funerarias. Persoas alfabetizadas en galego nos primeiros anos da etapa democrática pasan agora a ocuparse do coidado do lugar en que respousan definitivamente os seus parentes (co cambio de xeración das persoas, cambia tamén a valoración e o uso do idioma) e pasan tamén a ter cargos de responsabilidade nas empresas do sector, o que facilita a superación de vellos obstáculos.

Nas comarcas da Coruña e das Mariñas, foi un albanel -Enrique García-, que exerceu como enterrador en varias parroquias comprendidas entre Pontedeume e Betanzos, quen comezou o traballo de campo. Despois de participar con Xoán Manuel Vidal Casal no estudo do patrimonio documental de Bemántes (Miño), observou máis de 12.000 inscricións colocadas por 3.000 familias nas parroquias de 6 concellos. Os resultados do uso da lingua galega estaban entre o 1 e o 5%. Con todo, eran superiores aos rexistrados polo filólogo Diego Cabarcos, da UDC, nas parroquias de San Pedro de Visma e San Cristovo das Viñas (0’7%), pola profesora Xema Sanxurxo en Oza ou pola escritora Emma Pedreira en Sada.

Despois das visualizacións realizadas por diversas persoas en parroquias de Abegondo, Culleredo e Oleiros, a sorpresa saltou en Caión.

Caión

O grande equipo de visualización no que participan de maneira altruísta máis de cen persoas repartidas polas catro provincias contou coa colaboración dio catedrático Elisardo López Varela, que recolleu información en Sorrizo (Arteixo), onde revisou un total de 154 propiedades e localizou unicamente tres familias que desen o paso a redactar en idioma galego as mensaxes de recordo. A porcentaxe, un pouco inferior ao 2%.

En Caión, no concello da Laracha, o panorama é diferente. O ex-director do Instituto Eusebio da Guarda revisou en pormenor as 429 lápidas dos 110 panteóns familiares e rexistrou 30 mensaxes escritas ao estilo da que recorda a escritora Rosalía de Castro desde 1891. Nalgúns panteóns están todas e noutros combínanse os dous idiomas, sendo o galego o que está nas máis recentes. Atendendo ao criterio temporal, a máis antiga é de 1992, a maior parte son posteriores a 2020 e o ano máis repetido é 2024.

Este 18% dos epitafios en galego están na liña do 19% recopilado por Ester Castro García en Cabaleiros (Tordoia) e lixeiramente por encima dos estudados por Xosé Caamaño Andrade en Santa Comba, A Baña, Negreira, Mazaricos e Val do Dubra.

Cartografía dos cemiterios galegos

Toda esta información recollida polo equipo coordinado por David López está publicada na “Cartografía do uso do galego nos camposantos”, que contén información sobre máis de 80.000 familias repartidas por 245 concellos. O proceso continúa aberto á colaboración cidadá.

1...231232233...816Page 232 of 816